Samsun Ondokuz Mayıs Üniversitesi (OMÜ) Ziraat Fakültesi Bahçe Bitkileri Bölümü Bağ Yetiştirme ve Islahı Anabilim Dalı Öğretim Üyesi Prof. Dr. Hüseyin Çelik, Türkiye’de 2000 yılında birinci denemelerine başladıkları maviyemiş üretiminin bugün 12 bin ton düzeyine ulaştığını belirterek, iç talebin karşılanabilmesi için amaçlarının 100 bin ton üretim olduğunu söyledi. Çelik, uygun toprak bulunmayan bölgelerde ise saksıda topraksız üretimin yaygınlaştığını ifade etti.
Ziraat Fakültesi Bahçe Bitkileri Bölümü Bağ Yetiştirme ve Islahı Anabilim Dalı Öğretim Üyesi Prof. Dr. Hüseyin Çelik, Türkiye’de maviyemişin (blueberry) yetiştiriciliğinin gelişimi, üretim potansiyeli ve ekonomik bedeli hakkında açıklamalarda bulundu. Maviyemişin Türkiye için yeni bir meyve olduğunu belirten Prof. Dr. Hüseyin Çelik, bitkinin 2000 yılında anavatanı Amerika’dan getirdiklerini söyledi. Birinci adaptasyon çalışmalarının yüksek asitli toprak yapısı sebebiyle Rize’nin İkizdere ilçesinde gerçekleştirildiğini tabir eden Çelik, 2003 yılında birinci meyvelerin alındığını kaydetti.
"Dünya bir maviyemiş çılgınlığı yaşıyor"
Karadeniz Bölgesi’nin akabinde uygun toprak yapısına sahip Bursa’nın İznik ilçesi Çandarlı köyü ile İstanbul Akfırat’ta da 2006’da birinci maviyemiş bahçelerini kurduklarını belirten Çelik, başlangıçta sırf soğuk iklim çeşitlerinin bulunduğunu, günümüzde ise sıcak iklime uygun çeşitlerin geliştirilmesiyle Antalya, Adana ve Mersin üzere illerde de saksıda üretimin mümkün hale geldiğini söyledi. Toprak yapısı ve pH kıymetinin uygun olmadığı bölgelerde özel substrat kullanılarak saksıda üretim yapılabildiğini tabir eden Çelik, maviyemişin çalı formunda gelişmesi sebebiyle saksıda yetiştiriciliğe uygun olduğunu lisana getirdi. Dünya genelinde maviyemiş üretiminin süratle arttığına dikkat çeken Çelik, "Biz bu çalışmalara başladığımız periyotta dünyada yaklaşık 300 bin ton üretim vardı. Günümüzde bu sayı 2,2 milyon tona ulaştı. Dünya genelinde maviyemişe yönelik önemli bir ilgi oluştu. Saksıda yetiştiriciliğin yaygınlaşmasıyla birlikte birçok ülke üretime başladı" dedi.
"100 bin tona çıkarılması gerekiyor"
Türkiye’de yaklaşık 12 bin ton maviyemiş üretimi ve 20 bin dekarlık üretim alanı bulunduğunu aktaran Çelik, iç piyasanın muhtaçlığını karşılayabilmek için üretimin 100 bin tona çıkarılması gerektiğini belirtti. Mevcut üretimin maksadın yaklaşık onda biri düzeyinde olduğunu tabir eden Çelik, maviyemişin yüksek ekonomik getirisi ve sıhhat açısından sunduğu yararlar sebebiyle üreticilerin ilgisini çektiğini söyledi. Saksıda üretimin maliyetli olduğuna işaret eden Çelik, bilhassa erken yahut geç devirde eser alınabilen bölgelerde üretimin daha ekonomik hale geldiğini belirtti. Akdeniz Bölgesi’nin düşük rakımlı alanlarının bu açıdan avantaj sağladığını söz eden Çelik, Karadeniz ve Marmara bölgelerinde de saksıda üretimin yaygınlaştığını kaydetti. Piyasada eser fiyatlarının yüksek seyrettiğini belirten Çelik, "Piyasada çok kıymetli. 125 gramı 60 ile 70 TL arasında satılıyor. Ülke olarak şu anda 8-9 ay maviyemiş üretebiliyoruz. Getirisi epeyce yüksek bir meyve. Küçük alanlarda da getirisi yüksek. Çay yahut fındığın ekonomik bedelinin olmadığı kesitlerde, toprak yapısı ve pH bedeli de uygunsa bu meyveyi üreticileri yetiştirebilir" diye konuştu.
Anlık Sivas Haber
