Siyezin’in Kastamonu’daki Ekim Alanı Genişliyor

Tarih boyunca sadece Avrupa ülkelerinde yetiştiği düşünülen, yaklaşık 12 bin yıllık köklü bir geçmişe sahip olan siyez buğdayının üretim alanları Kastamonu’da hızla genişliyor. Bu özelliğiyle bölgenin önemli tarımsal ürünlerinden biri haline gelen siyez, özellikle İhsangazi ilçesinde geleneksel yöntemlerle yetiştirilmeye devam ediyor.

İtalya, İspanya, Almanya ve Fransa gibi Avrupa ülkelerinde yaygın olduğu varsayılan siyez, Türkiye’de Göbeklitepe ve Karacadağ bölgesinde de üretiliyor. Ancak en fazla üretim ve markalaşma açısından öne çıkan bölge ise Kastamonu’nun İhsangazi ilçesi. 2020 yılında coğrafi işaret alan ve Menşe-i olarak tescillenen bu ata tohumu, bölge ekonomisine büyük katkı sağlıyor.

Siyez buğdayı, iç piyasada bulgur, un ve yem olarak değerlendirilirken, bölgedeki talep her geçen gün artıyor. Günümüzde yaklaşık %70’i bulgur haline getirilirken, kalan kısmı un ve yem üretiminde kullanılıyor. Ayrıca, bu ürünler doğal ve katkısız özellikleriyle de dikkat çekiyor.

Kastamonu Üniversitesi’nden Öğretim Görevlisi Hikmet Haberal, bu durumu şöyle açıklıyor: "Siyez buğdayı, literatürde genellikle Avrupa ülkelerine ait olarak bilinse de, Türkiye’de, özellikle Göbeklitepe ve Karacadağ civarlarında da geleneksel olarak yetiştirilen bir ürün. En fazla üretim ve marka tesciline sahip bölge ise İhsangazi. Burada, 2020 yılında alınan coğrafi işaretle, ürünümüz hem tescillenmiş hem de korunmaya alınmış durumda."

Sağlık açısından da birçok faydası bulunan siyez, özellikle gastronomide yeni kullanım alanlarıyla dikkat çekiyor. Haberal, bu konuyla ilgili şöyle konuşuyor: "Siyez buğdayı, aslında Anadolu’da binlerce yıldır var olmayı sürdürüyor. Biz de turizm ve gastronomi rotaları oluşturarak, bu kaynağı değerlendirmeye çalışıyoruz. Siyez unundan yapılan helva, pastacılık ürünleri ve çeşitli yemeklerde, ürünün doğal ve katkısız yapısı ön planda tutuluyor."

Amacımız, İhsangazi’yi turizm rotalarında öne çıkarmak ve bu eşsiz üretimi bütün dünyaya tanıtmak. İnsanların bölgeye geldiklerinde, siyezi görüp, tadıp deneyimlemeleri konusunda çalışmalar yürütüyoruz. Rotalarını İhsangazi üzerinden planlayan turizm acenteleri ve rehberler, bölgenin doğal zenginlikleriyle turistleri buluşturmayı hedefliyor."

İhsangazi’de siyez yetiştiriciliği yapan Yasin Ciğerci ise, ürünün saf ve doğal ortam şartlarında yetiştiğini vurguluyor: "Siyez buğdayımız, tamamen kendiliğinden büyüyüp gelişiyor. Hiçbir kimyasal ilaç ya da gübre kullanmıyoruz, sadece doğal suyla suluyoruz. Ekim ayındaki ekimden sonra, çoğunlukla yağmur ve kar suyu ile besleniyor. Hasat zamanı gelince, kendi taş değirmenimizde öğüterek, doğal ürünümüzü kendimiz hazırlıyoruz."

Yasin Ciğerci sözlerine, "Siyez bizim için büyük bir değer. Her y partisini değerlendirebildiğimiz bu ürün, sıfır atık ve doğa dostu bir tarım şekli. Bu nedenle, hem ekonomimize hem de sağlığımıza katkı sağlıyor," diyerek son veriyor.